Κακοσμία στόματος: Τι μπορεί να κρύβει;
Στους ιατρικούς κύκλους είναι πλέον γνωστό ότι το στόμα αποτελεί τον καθρέφτη της συνολικής μας υγείας. Η κακοσμία του στόματος, εκτός από μια εξαιρετικά δυσάρεστη κατάσταση, η οποία μπορεί να δημιουργήσει ανασφάλεια στον πάσχοντα, συχνά μαρτυρά την ύπαρξη νοσημάτων που χρήζουν ιατρικής φροντίδας.
Η κακοσμία του στόματος ή χαλίτωση (halitosis) όπως είναι η επιστημονική της ονομασία, είναι πολύ-παραγοντικής αιτιολογίας και μπορεί να οφείλεται τόσο σε εξωγενείς όσο και ενδογενείς παράγοντες. Οι εξωγενείς παράγοντες αφορούν στην λήψη συγκεκριμένων τροφών, την κατανάλωση αλκοόλ και φυσικά το κάπνισμα. Η δεύτερη κατηγορία παραγόντων μπορεί να έχουν ενδοστοματική ή εξωστοματική εντόπιση.
Στους ενδοστοματικούς συμπεριλαμβάνονται η ανεξέλεγκτη οδοντική πλάκα, η περιοδοντική νόσος, η φλεγμονή των περιεμφυτευματικών ιστών, οι ελκώσεις του βλεννογόνου, η μειωμένη έκκριση σιέλου, η ενσφήνωση τροφών, οι κακότεχνες προσθετικές αποκαταστάσεις και ο πλημμελής καθαρισμός κινητών προσθετικών αποκαταστάσεων. Υπολογίζεται ότι σε ποσοστό 80-90% τα αίτια της κακοσμίας του στόματος οφείλονται σε προβλήματα της στοματικής κοιλότητας και αντιμετωπίζονται από τον οδοντίατρο.
Η επίσκεψη λοιπόν στον οδοντίατρο είναι το πρώτο βήμα στη διερεύνηση των πιθανών αιτιών της δυσάρεστης αναπνοής. Ο ειδικός θα διαπιστώσει την ύπαρξη οδοντιατρικών προβλημάτων, ενώ δεν αποκλείεται η περίπτωση η κακοσμία να μην οφείλεται στην ύπαρξη κάποιου νοσήματος, αλλά στην λανθασμένη ή ελλιπή στοματική υγιεινή. Σε αυτή την περίπτωση, είναι πολύ χρήσιμο ο ασθενής να διδαχθεί από τον οδοντίατρο τον σωστό τρόπο βουρτσίσματος των δοντιών, να υιοθετήσει στην ρουτίνα της καθημερινής φροντίδας των δοντιών του την χρήση οδοντικού νήματος και στοματικών διαλυμάτων. Εξίσου σημαντικό είναι και το βούρτσισμα της επιφάνειας της γλώσσας, τουλάχιστον μια φορά την ημέρα για την απομάκρυνση των βακτηρίων.
Υπάρχουν όμως περιπτώσεις που η κακοσμία του στόματος αποτελεί σημάδι κάποιας συστημικής ασθένειας. Για παράδειγμα, οι διαβητικοί ασθενείς παράγουν ουσίες (κετόνες) οι οποίες απεκκρινόμενες από τους πνεύμονες προκαλούν μία δυσάρεστη οσμή. Στην γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση παρατηρείται απελευθέρωση των οξέων του στομάχου στο κατώτερο τμήμα του οισοφάγου, με αποτέλεσμα δυσώδη απόπνοια.
Άλλες αιτίες κακοσμίας του στόματος είναι οι λοιμώξεις και τα προβλήματα της αναπνευστικής οδού. Η βρογχίτιδα, αλλά ακόμη κι ένα απλό κρυολόγημα μπορεί να προκαλέσουν δυσάρεστη αναπνοή. Οι λοιμώξεις του αναπνευστικού προκαλούν κακή αναπνοή, εξαιτίας των ρινικών εκκρίσεων που περνούν μέσα από το στόμα και το λαιμό. Η χρόνια ρινοκολπίτιδα η οποία συμβάλλει στη στάση και λίμναση των ρινικών εκκρίσεων, ευνοώντας τον υπερ-πολλαπλασιασμό των παθογόνων βακτηρίων, είναι μια ακόμη συνήθης αιτία άσχημης αναπνοής.
Μια λοίμωξη, μια φλεγμονή ή μια κακοήθεια σε κάποια περιοχή του γαστρεντερικού σωλήνα μπορεί επίσης να κρύβεται πίσω από την κακοσμία του στόματος. Η ξηροστομία η οποία μπορεί να οφείλεται στη λήψη φαρμάκων (αντικαταθλιπτικά, διουρητικά) ή σε χημειοθεραπείες στην περίπτωση ογκολογικών ασθενών αποτελεί μια ακόμη σημαντική αιτία δυσάρεστης αναπνοής.
Συμβουλές για την αντιμετώπιση της κακοσμίας του στόματος
- Τακτική επίσκεψη στον οδοντίατρο κάθε εξάμηνο για καθαρισμό και έλεγχο των δοντιών σας. Αν τα ούλα και τα δόντια σας είναι υγιή αυτό θα αντανακλάται και στην αναπνοή σας.
- Σωστή φροντίδα και καθαρισμός των δοντιών. Χρήση στοματικών διαλυμάτων, τα οποία αποδεδειγμένα συμβάλλουν στην μείωση των βακτηρίων στη στοματική κοιλότητα και στην πρόληψη της ουλίτιδας και της τερηδόνας.
- Φροντίζετε το στόμα σας να είναι πάντα ενυδατωμένο. Καταναλώστε άφθονο νερό και τσάι. Ειδικά το τσάι, με τις πολυφαινόλες που περιέχει εμποδίζει την ανάπτυξη των βακτηρίων που ευθύνονται για την κακοσμία.
- Κόψτε το κάπνισμα ή ελαττώστε το τσιγάρο.
- Προσοχή στις τροφές που καταναλώνετε. Αποφύγετε τροφές με χαρακτηριστικά έντονη οσμή και συμπεριλάβετε στο καθημερινό σας διαιτολόγιο περισσότερα φρούτα και λαχανικά.
- Η μάσηση τσίχλας χωρίς ζάχαρη μπορεί να βοηθήσει, ιδίως όταν χρειάζεστε μια άμεση λύση στο πρόβλημα της κακοσμίας, γιατί διεγείρει την παραγωγή σάλιου(το σάλιο βοηθά στον καθαρισμό της στοματικής κοιλότητας και οι διαταραχές στην έκκρισή του ευνοούν τον πολλαπλασιασμό των βακτηρίων).








